Panuje błędne przekonanie, że „praca na danych” to domena informatyków programujących w Pythonie czy specjalistów od skomplikowanych baz SQL. Nic bardziej mylnego. Praca na danych to przede wszystkim umiejętność zadawania właściwych pytań i wyciągania wniosków, które pozwalają przestać zgadywać, a zacząć wiedzieć.
Oto kluczowe umiejętności i obszary, które każdy pracownik biznesowy i administracyjny powinien opanować, aby przenieść swoją efektywność na wyższy poziom.
1. Co chcesz uzyskać, czyli: jakie mi są potrzebne dane i po co
Praca na danych nie zaczyna się od otwarcia Excela, ale od kartki papieru. Najważniejszą umiejętnością jest zrozumienie, jaki problem chcemy rozwiązać. Zamiast prosić o „wszystkie dane z ostatniego roku”, naucz się definiować konkretne pytania:
- „dlaczego czas obsługi wniosku w marcu się wydłużył?” lub
- „która grupa klientów najczęściej rezygnuje z naszych usług?”.
Jasny cel i zakres potrzebnych danych oszczędza godziny bezproduktywnego przesuwania komórek w arkuszu.
2. Poprawność danych i sprawne korzystanie z arkuszy kalkulacyjnych
Nie musisz być programistą, ale musisz wiedzieć, jak przygotować dane do pracy. Umiejętność szybkiego wyłapania błędów (np. zdublowane rekordy, literówki w nazwach miast, błędne formaty dat) to fundament. Znajomość kilku kluczowych funkcji Excela (jak tabele przestawne czy proste filtrowanie) pozwala w kilka minut zrobić to, co innym zajmuje cały dzień. To narzędzia, które są „szwajcarskim scyzorykiem” w rękach sprawnego pracownika biurowego.
3. Rozumienie tematu i kontekstu
Tutaj jest już trudniej. Bo umiejętna praca na danych to nie tylko sprawne posługiwanie się tabelami. Dane bez kontekstu są bezużyteczne. Ważne jest, aby nie patrzeć na suchą liczbę, ale rozumieć jej wartość, trend (czy rośnie, czy spada?) oraz potrafić ją odnieść (np. czy 5% to dużo, czy mało w naszej sytuacji?). To pozwala na budowanie argumentacji opartej na faktach, a nie na własnym widzi-misie.
4. Krytyczne myślenie i weryfikacja źródeł
Praca na danych to także umiejętność powiedzenia „sprawdzam”. Zanim wyciągniesz wnioski, musisz wiedzieć, skąd pochodzą dane i czy są wiarygodne. Czy ankieta została przeprowadzona na reprezentatywnej grupie? Czy dane z systemu sprzedażowego uwzględniają zwroty? Pracownik operujący na faktach potrafi odróżnić korelację (dwa zjawiska występują razem) od przyczynowości (jedno wynika z drugiego), co chroni przed kosztownymi błędami.
Dane to nie tylko liczby, ale też treści i gotowe raporty, na które się powołujemy. W dobie AI treści się mnożą, ale dzieje się to kosztem jakości.
5. Prosta i skuteczna wizualizacja danych
Twoje wnioski są warte tylko tyle, ile zrozumie z nich Twój przełożony lub klient. Zamiast kopiować ogromne tabele do prezentacji, naucz się wybierać odpowiedni najważniejsze elementy do przekazu. Czasem jeden prosty wykres pokazuje problem lepiej niż dziesięć stron raportu. Celem wizualizacji nie jest „ładny obrazek”, ale natychmiastowe pokazanie, gdzie leży problem lub szansa na poprawę.
Jeśli spędziłeś 10 godzin nad analizą i masz parę ciekawych wniosków. Naucz się je pokazać w 5 minut (a nie godzinę).
6. Kultura „data-driven” – argumentowanie faktami
To najważniejsza zmiana mentalna. Sprawna praca na danych daje Ci ogromną pewność siebie podczas spotkań. Zamiast mówić „uważam, że powinniśmy zmienić procedurę”, mówisz „dane z ostatnich trzech miesięcy pokazują, że obecna procedura generuje 20% więcej błędów niż poprzednia”. Taka postawa buduje Twój autorytet jako profesjonalisty, który bazuje na rzeczywistości, a nie na subiektywnych opiniach.
Mam coś dla Ciebie!
Opanowanie powyższych punktów nie wymaga lat studiów technicznych. Wymaga jednak zmiany podejścia i poznania sprawdzonych metod pracy, które sprawią, że liczby zaczną do Ciebie „mówić”. Jeśli czujesz, że w Twojej codziennej pracy brakuje pewności w pracy na danych, nie wiesz co robić i w jakiej kolejności aby miało to widoczną wartość dla firmy, zapraszam Cię na moje szkolenie.
Podczas kursu „Praca na danych” nie uczymy programowania. Uczymy, jak w praktyczny sposób wykorzystywać informacje, które już masz pod ręką, aby pracować mądrzej i podejmować trafniejsze decyzje.
Dowiedz się więcej i sprawdź program szkolenia tutaj: Kurs pracy na danych – szkolenia indywidualne i zespołowe
Twoja ściąga z EXCEL lub PowerPoint
Poznaj setki praktycznych przykładów!
500 funkcji Excel + 500 slajdów PowerPoint

